< Terug naar vorige pagina

Project

Grondrente, financialisering van vastgoed en de productie van ruimte: de choreografie van stedelijke havenconfiguraties in de Manchester Ship Canal en de Haven van Antwerpen

De mobilisering van grond als financiële activa is een bepalend kenmerk geworden van sociaal-ruimtelijke herstructurering in postindustriële Europese steden. Met behulp van veelal genegeerde grondtheorieën stel ik dat fundamentele tegenstrijdigheden in hedendaagse stedelijke processen voortkomen uit het behandelen van grond als kapitaal. Ik analyseer hoe deze tegenstrijdigheden zichtbaar worden door de actieve politieke rol van renteniers die hebben geprobeerd om stedelijke middelen om te zetten in financiële activa—een proces dat ik typeer als 'activatie'.

 

De eerste tegenstrijdigheid is dat financiële activa gemakkelijk mondiaal moeten kunnen circuleren (d.w.z. ‘vloeibaar’ zijn) maar de ruimtelijke grenzen nooit volledig te buiten kunnen gaan. In een deelstudie naar de financialisering van haven van Liverpool betoog ik dat de ondeelbaarheid van de ruimte betekent dat het opsplitsen van ruimtelijke processen in hun investeerbare kenmerken waarschijnlijk speculatieve bubbels zal bevorderen. Dit is een centrale tegenstelling van financialisering, maar betekent ook dat het begrijpen van de vorming van ‘fictief kapitaal van het grootste belang is voor de hedendaagse economische geografie.

 

Deze speculatieve waarde raakt de kern van het ‘gefinancialiseerde kapitalisme’ en vormt de basis van de tweede tegenstrijdigheid van de grondmarkt die in dit doctoraat wordt onderzocht. Het relationele karakter van grond betekent dat de economische potentie van een grondkavel wordt bepaald door hoe deze is gereguleerd en in weze politiek van karakter is. Via de analyse van stedelijke ontwikkelingsprojecten in Manchester (Trafford Center) en Antwerpen (Eilandje) laat ik zien hoe conflicten over de aard en omvang van grondactivatie vorm geven aan neoliberaal bestuur van onderaf. In mijn conceptualisatie van stedelijke suprpluswinst benadruk ik dat de financialisering van grond de postindustriële gentrificatiestrategieën van Europese steden zou kunnen ondermijnen.

Datum:1 sep 2013  →  30 sep 2018
Trefwoorden:Ground-Rent, Manchester Ship Canal, Port of Antwerp
Disciplines:Atmosferische wetenschappen, Fysische geografie en omgevingsgeowetenschappen, Atmosferische wetenschappen, uitdagingen en vervuiling, Geomatische ingenieurswetenschappen
Project type:PhD project